SAGLIK


Saglik her seyin basinda gelir. Sagliginiz yerindeyse, her sey yerli yerine oturur. Santiago Bay cenneti bir ogleden sonra benim icin gri tonlara donustu. Yasam keyfim birden kacti, once oturup dinlenmek sonra da uzanmak istedim. Arkasindan da ates 38 olunca telasim artti. Akliniza ilk olarak ciddi infeksiyonlar geliyor, sonra belki gunes carpmasidir diye kendinize moral vermege cabaliyorsunuz. Gunesin etkisi golgede bile bazen korkunc gercekten, ama hep kacindim ve de hic susuz kalmadim. Bu bir infeksiyon!? Ates 40 ‘a ulasmadan ve henuz aklim basimdayken akilli bir plan yapma karari icindeyim. Oncelikli olarak resmi bir muracaat yapmadan klinik seyri takip etmege karar verdim. En cekindigim oncelikli hastalik malaria daha sonra da viral ensefalit. Ikisi de kötü. Herhangi bir ilac kullanmadan ve de bol sivi alarak istirahatdeyim. Bir tarafdan okumaga calisiyorum. Turist rehberi kitaplarda da ayni oneri var. Oncelikli olarak kendi sartlarinizla idare ilk tercih. Bir kac gun once lokal bir gazetede false positif test sonuclari ile, gereksiz malaria tedavilerinin yapildigi elestiriliyordu. Anlasilan “defansif TIP” buraya da ulasmis. Zamaninda teshis ve tedavi baslamadiniz diye davalik olunur. Malaria teshis ve tedavisi zamaninda baslasa bile mortalite olabiliyor, cok direncli suslar var. O nedenle tedaviye en az 15 gun once baslanmasi gerekiyor, yani preventif tedavi alip seyahete cikilmali. 1994’de Endonezya’da, Lombok adasina da gitme plani oldugu icin, Tetradox 100 mg, 2×1, 15 gun onceden baslamistik. Fakat orada ilan edilmis bir salgin vardi, burasi icin boyle bir uyari yoktu, malaria olamazdim, nereden de bunlari aklima getiriyordum. Salgin olmasa bile sporadik vaka olunabilinirdi pekala. Peki ya ensefalit; son yillarda hic bir batili gezgin yakalanmamis, guzel… beklemede bir gece geciyor,  herhangi bir titreme nobeti yok, ates de daha fazla yukselmedi, bogaz agrisi  ortaya cikmaga basladi. 24 saat dolmadan hissiyatima siginarak bunun bir bakteriyel infeksiyon olduguna karar veriyor ve yanimda getirdigim antibiotigi basliyorum, istirahat ve siviyla durumu atlatiyorum. Bugun 15 gun gecti olayin uzerinden, sanirim yirttim. Seyahat tutkusu ugruna bir bela infeksiyonla yolun sonunda olmak hos durmuyor. Insan boyle ölmekden korkuyor. Bir motorsiklet kazasi veya minubus devrilmesi. Pek cok ornek aklima geliyor. Hic biri tercih edilir degil. Afrika’da altin madeni satin almaga gitmis 34 yasindaki genc is adaminin, yurda donuste malariadan nasil gittigi, balayina cikan genc ciftin, Guney Amerika’da bir minubus kazasinda nasil da ayri kaldiklarini vs. cok ornek var. Adam gibi bir tatil yapmaga karar verip, Norvec’e de gidilmis olabilirdi, fiyorglari hep merak etmisimdir. Kisacasi yasami guzel yapan, yasanilir kilan hep bu ölüm korkusu degil mi?, ölümün nahoslugu iyi ki var. Olumden korkmuyor olsak yasama bu kadar sarilirmiydik. Bir taraftan da haberlerde “Amy Winehouse” anlatiliyor. 27 yas klubunun 40. uyesi artik o, Kurt Cobain, Jimy Hendrix vs. ne de coklar. Olümden korkmayanlar miydi? onlar. Kurt Cobain kesin oyleydi. Yasama basladigimiz an, ölümü kabul etmisiz aslinda, hepsi bu ve herkezin sadece bir hayati var. Ne kadardan cok, nasil yasadigin onem kazaniyor, öne cikiyor.

Filipinler’de eminim gelismis pek cok saglik tesisi var. Dunyanin her yerinde oldugu gibi, parayi bastirinca daha ust duzey kliniklere ulasilabilinir, laboratuvar testlerinden yararlanilir. Halk icin saglik tesislerinin yeterliligi ve guvenilirligi ise batili kaynaklarda tartisiliyor. Batili kuruluslarin  bu ulkeye yardim adi altinda faaliyetler icinde olduguna da sahit oldum. Isin esasini yazabilecek kadar bilgi sahibi degilim ama kapaktan hos seyler yapiliyor gibi gorunuyor. Son yillarda hizli bir gelisme kayda deger. Hasta olmamak icin oncelikli olarak koruyucu TIP anlatilmali ve ogretilmeli. Bu gayret var, ogrenciler bu konularda bilinclendiriliyor.

Bakin sair ne diyor:

“Eger yeniden baslayabilseydim yasama,

Ikincisinde daha cok hata yapardim

Kusursuz olmaya calismaz, sirt ustu yatardim.

Neseli olurdum ilkinde olmadigim kadar

Cok az seyi ciddiyetle yapardim.

Temizlik sorunum olmazdi

Daha cok riske girerdim

Seyahat ederdim daha fazla

Daha cok gunes dogusu izler,

Daha cok daga tirmanir,

Daha cok nehirde yuzerdim.

Gormedigim bircok yere giderdim

Dondurma yerdim doyasiya,

Ve daha az bezelye.

Gercek sorunlarim olurdu

Hayali olanlarin yerine

Yasamin her anini gercek ve

Verimli kilan insanlardandim

Yeniden baslayabilseydim eger,

Yalniz mutlu anlarim olurdu.

Yasam budur zaten.

Anlar, sadece anlar.

Sizde ani yasayin!

Hicbir yere yaninda

Termometre, su, semsiye ve

Parasut olmadan gitmeyen insanlardandim ben

Yeniden baslayabilseydim

Ilkbaharda pabuclarimi firlatir atardim

Ve sonbahar bitene kadar

Yururdum ciplak ayaklarla

Bilinmeyen yollar kesfeder,

Gunesin tadina varir,

Cocuklarla oynardim, bir sansim olsaydi eger.

Ama iste seksen besindeyim

Ve biliyorum ölüyorum.”

Jorge Luis Borges

Advertisements

About JEA

Istanbul / TURKEY
This entry was posted in Living in an island. Bookmark the permalink.

2 Responses to SAGLIK

  1. Isik Baykurt says:

    Emre! Linke korka korka gittim, anlamadim cunku once.

    Canim benim sen nerelerdesin? Simdi daha dikkatli okuyacagim blogu. Bulusma Istanbul’da olacak diye ozellikle mailleri sana da gonderdim. Seni Burgaz’a zorla goturecektim ama sen baska adadan ciktin. Dondugunde oykulerinle goruselim.

    Sevgiler, opuyorum.

  2. dilek volkan says:

    Sevgili Emre’cim seni gormek ne guzel oldu ! kim bulmus bilmiyorum bu blogunu ama sanki cok ta degismemissin. Adada ne yapiyorsun, kalicimisin ? yoksa sadece kisa donemli is ve tatil mi ?Umarim gorusuruz, seni sevgi ile kucakliyorum.
    Dilek Volkan
    dilek.volkan@yahoo.com

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s